Asset Publisher Asset Publisher

Obszary HCV

14.01.2025 | Sławomir Grzesik

Obszary o szczególnych wartościach ochronnych (HCV) – to strefy i przestrzenie fizyczne posiadające szczególne wartości ochronne lub są potrzebne do istnienia i utrzymania szczególnych wartości ochronnych.

Podstawą do identyfikacji ww. obszarów jest „Załącznik I Krajowe Ramy Szczególnych Wartości Ochronnych dla Polski” do dokumentu „Przejściowy standard odpowiedzialnej gospodarki leśnej dla Polski FSC-STD-POL-02-2024”.

Każda z podanych poniżej kategorii HCV prowadzi do desygnacji obszarów, które mogą (i zwykle będą) nakładać się na siebie. W ramach jednego kompleksu leśnego nie będzie więc spójnych, niezależnych obszarów HCV, ale raczej sieć częściowo nakładających się na siebie obszarów z różnych kategorii HCV. Na etapie identyfikacji i desygnacji żadnej z kategorii nie należy uważać za "nadrzędną" - godzenie wymagań poszczególnych kategorii następuje na etapie planowania gospodarki.

Jeden obszar może mieć podwójną, potrójną, a nawet cztero- lub pięciokrotną desygnację jako HCV w różnych kategoriach.

Obszary o szczególnych wartościach ochronnych (HCV) mogą być wyznaczane w następujących kategoriach:

HCV 1 – Różnorodność gatunkowa. Koncentracja różnorodności biologicznej z uwzględnieniem gatunków endemicznych oraz gatunków rzadkich i zagrożonych, która jest znacząca na poziomie globalnym, regionalnym lub krajowym.

HCV 2 – Ekosystemy i mozaiki na poziomie krajobrazu. Nienaruszone krajobrazy leśne oraz ekosystemy i mozaiki ekosystemów występujące na poziomie krajobrazu, które są znaczące na poziomie globalnym, regionalnym lub krajowym, które dodatkowo zawierają zdolne do przeżycia populacje większości naturalnie występujących gatunków, z ich naturalnym wzorem rozmieszczenia i zagęszczenia.

HCV 3 – Ekosystemy i siedliska. Rzadkie lub zagrożone ekosystemy, siedliska lub ostoje.

HCV 4 – Kluczowe usługi ekosystemów. Podstawowe usługi ekosystemów w sytuacjach kluczowych, włączając w to ochronę zlewni wodnych i kontrolę erozji wrażliwych gleb i zboczy.

HCV 5 – Potrzeby społeczności lokalnych. Miejsca i zasoby o fundamentalnym znaczeniu dla zaspokojenia podstawowych potrzeb społeczności lokalnych lub ludności rdzennej (w zakresie środków do życia, odżywiania, wody) zidentyfikowane poprzez zaangażowanie tych społeczności.

HCV 6 – Wartości kulturowe. Miejsca, zasoby, siedliska i krajobrazy o globalnym lub krajowym znaczeniu kulturowym, archeologicznym lub historycznym i/lub kluczowym znaczeniu kulturowym, ekologicznym, ekonomicznym lub religijnym/uświęconym dla tradycyjnej kultury lokalnych społeczności lub ludności rdzennej, zidentyfikowane poprzez zaangażowanie tych społeczności lub ludności rdzennej.

Zgodnie z „Przejściowym Standardem Odpowiedzialnej Gospodarki Leśnej FSC dla Polski FSC-STD-POL-02-2024” Nadleśnictwo Nowa Dęba wyznaczyło obszary HCV o powierzchni 6 318,86 ha.

Poniżej przedstawiamy zestawienie tabelaryczne obszarów HCV w Nadleśnictwa Nowa Dęba:

Kategoria	Nazwa	Powierzchnia (ha)	Dodatkowe informacje, np. o zidentyfikowaniu obiektów punktowych HCV - podać ilość w [szt]
HCV 1.1.	Rezerwaty przyrody.	88,48
	Użytki ekologiczne desygnowane jako pozostałości ekosystemów mających znaczenie dla zachowania różnorodności biologicznej.
	Pomniki przyrody tworzone dla ochrony stanowisk rzadkich gatunków roślin, grzybów lub zwierząt.
	Obiekty i obszary chronione w sposób podobny do (a), na podstawie własnych decyzji zarządcy lasu;
	Proponowane formy ochrony przyrody, o których mowa w (a), posiadające dokumentację uzasadniającą koncentrację różnorodności biologicznej
HCV 1.2.	Strefy ochronne wokół stanowisk zwierząt, roślin lub grzybów chronionych;	445,95
	całoroczne
	okresowe
	Ostoje i stanowiska gatunków będących przedmiotem ochrony w obszarach Natura 2000.
HCV 1.3.	Lasy lub tereny nieleśne, dla których istnieje w programie ochrony przyrody planu urządzenia lasu lub planie ochrony przyrody lub planie zadań ochronnych zapis uwzględniający stwierdzenie gatunku endemicznego i istnienie dla niego potencjalnych zagrożeń;	0,00
HCV 1.3.	Lasy lub tereny nieleśne charakteryzujące się udokumentowanym naukowo występowaniem gatunku lub podgatunku organizmu endemicznego	0,00
HCV 2.1.	Duże ekosystemy i mozaiki ekosystemów na poziomie krajobrazu, które są znaczące na poziomie globalnym, regionalnym lub krajowym, i które dodatkowo zawierają zdolne do przeżycia populacje większości naturalnie występujących gatunków, z ich naturalnym wzorem rozmieszczenia i zagęszczenia.	0,00
HCV 3.1.	skrajne rzadkie i ginące ekosystemy i siedliska: buczyny storczykowe (9150), świetliste dąbrowy (91I0), lasy zboczowe (9180), bory bagienne (91I0), brzeziny i świerczyny bagienne	67,14
	buczyny storczykowe
	świetliste dąbrowy
	lasy zboczowe
	bory bagienne
	brzeziny i świerczyny bagienne
	Inne typy leśnych siedlisk przyrodniczych zaklasyfikowane jako znajdujące się w dobrym lub doskonałym stanie ochrony i reprezentowalności A lub B wg kryteriów przyjętych dla Standardowych Formularzy Danych sporządzanych w ramach sieci Natura 2000;
	w stanie A
	w stanie B
	Nieleśne typy siedlisk przyrodniczych Natura 2000, z wyjątkiem zbiorowisk mogących wymagać czynnej ochrony.
HCV 3.2.	Skrajnie rzadkie i ginące ekosystemy i siedliska: grądy, buczyny, jedliny, łęgi, świerkowe bory górnoreglowe, dolnoreglowe bory jodłowo -świerkowe	2 059,63
	grądy
	buczyny
	jedliny
	łęgi
	świerkowe bory górnoreglowe
	dolnoreglowe bory jodłowo -świerkowe
	Lasy zaklasyfikowane jako znajdujące się w dobrym lub doskonałym stanie ochrony i reprezentatywności A (FV) lub B (U1) wg kryteriów przyjętych dla Standardowych Formularzy Danych sporządzanych w ramach sieci Natura 2000;
	w stanie A
	w stanie B
	Nieleśne typy siedlisk przyrodniczych Natura 2000, mogące wymagać czynnej ochrony
HCV 4.1.	Lasy wodochronne	4 009,23	Dodatkowo: lasy wzdłuż cieków
HCV 4.2.	Lasy glebochronne	0,00
HCV 4.3.	Usługi ekosystemowe (lasy o zwiększonej funkcji społecznej)	0,01	Ujęcie wody
HCV 5.1.	Potrzeby społeczności lokalnych	0,00
HCV 6.1.	Wartości kulturowe. Miejsca, zasoby, siedliska i krajobrazy o kluczowym globalnym, krajowym lub lokalnym znaczeniu kulturowym, archeologicznym lub historycznym	0,00
	zabytki
	stanowiska archeologiczne
	miejsca historyczne
	grodziska
	inne
HCV 6.2.	Wartości kulturowe. Miejsca, zasoby, siedliska i krajobrazy o kluczowym znaczeniu kulturowym, ekologicznym, gospodarczym lub religijnym dla tradycyjnej kultury społeczności lokalnych;	0,02
	cmentarze
	pomniki
	miejsca kultu religijnego
	inne

Resources to get

View »

Asset Publisher Asset Publisher

Back

„Dzień Ziemi”

23.04.2026 | Sławomir Grzesik

20 kwietnia 2026 r. wspólnie z przedstawicielami Ligi Ochrony Przyrody w Tarnobrzegu oraz uczniami i opiekunami ze szkół z Tarnobrzega, Stalów i Gorzyc spotkaliśmy się, by razem świętować Dzień Ziemi. Choć pogoda nie była tym razem po naszej stronie i deszcz uniemożliwił wyjście w teren na planowane sadzenie lasu, udało się zrealizować równie ważną część tego dnia – spotkanie, rozmowy i leśną edukację.

Pierwszym punktem wydarzenia była wizyta na szkółce leśnej. Uczestników przywitali Zastępca Nadleśniczego Radosław Korzeniewicz oraz leśniczy Bartłomiej Głodowski, którzy opowiedzieli o roli szkółki w pracy nadleśnictwa, o tym, jak powstaje przyszły las, dlaczego sadzenie drzew ma tak duże znaczenie oraz jak wygląda codzienna troska o las i jego trwałość. Była to dobra okazja, by pokazać młodzieży, że las to nie tylko miejsce wypoczynku, ale także przestrzeń wymagająca wiedzy, planowania i odpowiedzialnej pracy. Chętni uczniowie z pracownikami Nadleśnictwa zademonstrowali poprawny sposób sadzenia gatunków drzew liściastych i iglastych.

Nie liczy się ilość tylko jakość.

Dalsza część spotkania odbyła się pod wiatą w Budzie Stalowskiej, gdzie na uczestników czekał poczęstunek z grilla. Tam również kontynuowaliśmy część edukacyjną. Podleśniczy leśnictwa Stale Remigiusz Adamczyk opowiadał o tym, jakie funkcje pełni las, jakie gatunki zwierząt można spotkać w naszych okolicach, dlaczego martwe drewno jest ważnym elementem ekosystemu, jak zachowywać się w lesie oraz jakim ważnym surowcem jest drewno. W spotkaniu uczestniczyli również leśniczy leśnictwa Stale Piotr Wdowiak oraz specjalista Służby Leśnej Mateusz Gorczyca.

Choć nie udało się zrealizować sadzenia drzew w terenie, cieszymy się, że ten dzień mimo wszystko upłynął w bardzo dobrej atmosferze. Był to czas wspólnego odkrywania lasu, rozmów o przyrodzie i budowania świadomości, jak ważną rolę pełnią lasy w naszym otoczeniu. Dziękujemy wszystkim uczestnikom za obecność i zaangażowanie.

W wydarzeniu udział wzięli uczniowie i opiekunowie z następujących placówek: